اختلال سلوک چیست؟ اختلال بیش فعالی چیست؟ تفاوت اختلال سلوک با اختلال بیش فعالی شامل چه مواردی می باشد و چگونه درمان می شود؟
اختلال سلوک و بیش فعالی دو اختلال رفتاری هستند که در بسیاری از موارد با یکدیگر اشتباه گرفته میشوند. این دو اختلال به صورت جداگانه تشخیص داده شدهاند و به دلایل مختلفی مانند علائم، علت و درمانهای متفاوت، تفاوتهایی با یکدیگر دارند.
در این مقاله، تفاوتهای اساسی بین اختلال سلوک و بیش فعالی بررسی میشود. این مطلب به شما کمک خواهد کرد تا بتوانید بین این دو اختلال تمایز قائل شوید و به درمان صحیح برای خود یا فرزندانتان دست یابید.
اختلال سلوک چیست؟
اختلال سلوک یک اختلال رفتاری است که با عدم توجه، فراموشی و عدم تمرکز همراه است. افرادی که این اختلال را دارند، معمولاً دشواری در تمرکز بر فعالیتهایی که برای آنها خستهکننده است، دارند. آنها نمیتوانند برای مدت طولانی به یک فعالیت مشخص توجه کنند و به سرعت خسته میشوند.
علایم اختلال سلوک
علایم اختلال سلوک شامل عدم توجه، فراموشی، سختی در تمرکز بر فعالیتهای یکپارچه و ناتوانی در سازماندهی و برنامهریزی است. این علایم ممکن است در همه افراد به طور دورهای دیده شود، اما در افرادی که این اختلال را دارند، بسیار شدیدتر و مزمن هستند.
- عدم توجه: افرادی که این اختلال را دارند، معمولاً دارای عدم توجه به جزئیات هستند. آنها نمیتوانند به طور مداوم به یک فعالیت مشخص توجه کنند و به سرعت خسته میشوند. عدم توجه میتواند بر روی کارکرد تحصیلی، شغلی و روابط اجتماعی افراد تأثیر بگذارد.
- فراموشی: افرادی که این اختلال را دارند، معمولاً دارای فراموشی هستند. آنها نمیتوانند به خاطر سپردن جزئیات کوچک درباره فعالیتهای خود و همچنین درباره تعهدات خود در زندگی روزمره، تلاش کنند.
- سختی در تمرکز بر فعالیتهای یکپارچه: افرادی که این اختلال را دارند، سختی در تمرکز بر فعالیتهای یکپارچه دارند. آنها نمیتوانند برای مدت طولانی به یک فعالیت مشخص توجه کنند و به سرعت خسته میشوند.
- ناتوانی در سازماندهی و برنامهریزی: افرادی که این اختلال را دارند، ناتوانی در سازماندهی و برنامهریزی دارند. آنها نمیتوانند به طور مؤثر برای تعیین اولویتها و برنامهریزی برای کارهای روزمره خود اقدام کنند.
شدت علائم اختلال سلوک
علائم اختلال سلوک میتواند خفیف، متوسط یا شدید باشد:
- علائم خفیف: اگر شخص علائم خفیفی دارد، به این معنی است که مشکلات رفتاری کمی به عنوان علائم مورد نیاز برای تشخیص اختلال سلوک دارد. مشکلات رفتاری او باعث صدمات نسبتاً جزئی به دیگران میشود. مسائل رایج درمورد این دسته از کودکان شامل دروغگویی، ترک تحصیل و بیرون ماندن بعد از تاریکی بدون اجازه والدین است.
- علائم متوسط: اگر شخص دارای مشکلات رفتاری متعددی باشد علائم متوسطی دارد. این مشکلات رفتاری ممکن است تأثیر خفیف تا شدیدی بر حقوق دیگران داشته باشد. مشکلات ممکن است شامل خرابکاریهای متعدد و سرقت باشد.
- علائم شدید: اگر شخص بیشتر علائم مورد نیاز برای تشخیص اختلال سلوک را داشته باشد، درجه آن شدید است. این مشکلات رفتاری صدمات قابل توجهی به دیگران وارد میکند. مشکلات ممکن است شامل تجاوز، استفاده از سلاح، یا شکستن و ورود غیرقانونی به خانه یا ماشین افراد باشد.
بیش فعالی چیست؟
بیش فعالی یا هایپراکتیویتی (Hyperactivity) نوع دیگری از اختلال رفتاری است که با فعالیت بیش از حد و ناتوانی در کنترل حرکات خود همراه است. افرادی که این اختلال را دارند، معمولاً دارای حرکات بیش از حد، بلندگو و بدون هدف هستند. آنها نمیتوانند به طور مداوم به صورت آرام و بیحرکت بنشینند و به سرعت خسته میشوند.
افرادی که این اختلال را دارند، معمولاً دارای علائمی هستند که شامل موارد زیر میشود:
– فعالیت بیش از حد
– ناتوانی در کنترل حرکات خود
– حرکات بیش از حد، بلندگو و بدون هدف
– ناتوانی در نشستن به طور آرام و بیحرکت
– سختی در پایان دادن به فعالیتها
– ناتوانی در سازماندهی و برنامهریزی
– خستگی و بیحوصلگی در مدت طولانی از فعالیت
بیش فعالی معمولاً در کودکان تشخیص داده میشود، اما ممکن است در بزرگسالان نیز رخ دهد. این اختلال در پسران بیشتر از دختران دیده میشود.
تفاوتهای اساسی بین اختلال سلوک و بیش فعالی
علائم
اختلال سلوک و بیش فعالی دارای علائم مشابه هستند، اما در هر یک از این اختلالها علائم خاص خود را دارد. علائم اختلال سلوک شامل عدم توجه، فراموشی، سختی در تمرکز بر فعالیتهای یکپارچه و ناتوانی در سازماندهی و برنامهریزی است. علائم بیش فعالی شامل فعالیت بیش از حد، ناتوانی در کنترل حرکات خود و حرکات بیش از حد، بلندگو و بدون هدف هستند.
علت
علت اختلال سلوک و بیش فعالی مشخص نیست، اما به طور کلی معتقد هستند که ژنتیک، محیط و شرایط زندگی میتواند نقش داشته باشد. برخلاف اختلال سلوک که معمولاً به دلیل نواقص در قسمتهای مغزی مربوط به توجه و کنترل حرکت تشخیص داده میشود، علت بیش فعالی هنوز مشخص نیست.
درمان
درمان اختلال سلوک و بیش فعالی نیز با یکدیگر تفاوت دارد. اختلال سلوک معمولاً با داروهایی که به کنترل توجه و حرکت کمک میکنند، شامل مثبتگرهای دارویی و استیمولانتها، انجام میشود. درمان بیش فعالی نیز شامل داروهایی است که به کنترل حرکات بیش از حد کمک میکنند.
علاوه بر داروها، روشهای رفتاری نیز برای درمان این دو اختلال مورد استفاده قرار میگیرد. برای درمان اختلال سلوک، روشهای رفتاری مانند آموزش مهارتهای تمرکز و سازماندهی، رفتار درمانی و آموزش والدین مورد استفاده قرار میگیرد. برای درمان بیش فعالی، روشهای رفتاری مانند آموزش مهارتهای کنترل حرکات، رفتار درمانی و آموزش والدین نیز مورد استفاده قرار میگیرد.
نتیجه گیری
اختلال سلوک با عدم توجه، فراموشی و عدم تمرکز همراه است، در حالی که بیش فعالی با فعالیت بیش از حد و ناتوانی در کنترل حرکات خود همراه است. درمان این دو اختلال نیز با یکدیگر تفاوت دارد، اما روشهای رفتاری مانند آموزش مهارتهای تمرکز و سازماندهی، رفتار درمانی و آموزش والدین برای هر دو اختلال مورد استفاده قرار میگیرد.
«مرکز مشاوره روانشناسی رعنا آثاری» بهترین دکتر روانشناس خانم در زنجان آماده ارائه خدمات روانشناسی بصورت حضوری و تلفنی به شما مراجعین محترم می باشد.
